Bakan Gürlek: Gönüllü iade yapılması hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz

TBMM (AA) - Adalet Bakanı Akın Gürlek, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen fon soruşturmalarına ilişkin, "9 Kasım 2026 itibarıyla, soruşturma kapsamında 464 şüpheli bulunmaktadır. 120 kişi tutuklu olup 262 kişi hakkında adli kontrol tedbiri uygulanmıştır." dedi.

Gürlek, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Bakanlığının 2027 yılı bütçesine ilişkin sunumunda, son dönemlerde ülke ekonomisini ve vatandaşların birikimlerini hedef alan suç yapılanmalarıyla mücadelede son derece kararlı olduklarını vurguladı.

Bakanlık olarak süreci yakından takip ettiklerini, devletin ilgili kurumlarıyla koordinasyon içinde hareket ettiklerini belirten Gürlek, vatandaşların yılların emeğiyle oluşturduğu tasarruflarını korumayı, sermaye piyasalarına duyulan güvenin temel şartlarından biri olarak gördüklerini söyledi.

Ekonominin can damarlarından olan para piyasalarındaki güven ortamını korumak ve hukuka aykırı kazançların önüne geçmek için bütün imkanları seferber ettiklerine dikkati çeken Gürlek, fon soruşturmaları kapsamında Cumhuriyet başsavcılıklarına intikal eden ihbar ve şikayetler ile ilgili kurumların bildirimleri doğrultusunda para hareketleri, mali bağlantılar ve malvarlığı devirlerinin somut deliller üzerinden incelendiğini anlattı.

Gürlek, hukuka uygun faaliyet gösteren kurumları ve meşru kazanç elde eden yatırımcıları, soruşturma konusu eylemlerden özenle ayırdıklarını ifade ederek, iyi niyetli yatırımcının hakkını korurken piyasaların sağlıklı işleyişini ve güvenilirliğini güçlendirmeyi amaçladıklarını dile getirdi.

Soruşturmalarda malvarlıklarının kaçırılmasını, devredilmesini veya gizlenmesini önlemeye yönelik tedbirler alındığını hatırlatan Gürlek, şu bilgileri verdi:

"Suçtan elde edildiği değerlendirilen kazançların izi sürülmekte, yurt dışına çıkarılan değerlerin geri getirilmesi için hukuki mekanizmalar işletilmektedir. 9 Kasım 2026 itibarıyla soruşturma kapsamında 464 şüpheli bulunmaktadır. 120 kişi tutuklu olup 262 kişi hakkında adli kontrol tedbiri uygulanmıştır. Firari 40 şüpheli hakkında yakalama kararı çıkarılmıştır. Ayrıca 386 gerçek kişi ve 116 tüzel kişinin malvarlıklarına tedbir, banka hesaplarına bloke uygulanmıştır. Yine aynı tarih itibarıyla yaklaşık 31,5 milyar lira değerinde para, taşınmaz ve hisse senedi, TMSF bünyesinde oluşturulan gönüllü iade kapsamında iade edilmiştir."

- "Gönüllü iade yapılması hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz"

Tasfiye süreci tamamlanan fonlarda vatandaşlara ödemeler yapıldığını, diğer fonlarda da işlemler ilerledikçe ödemelerin sürdürülmesine yönelik çalışmaların devam ettiğini belirten Gürlek, "Ancak açıkça ifade etmek isterim, gönüllü iade yapılması tek başına hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz. İadelerin kaynağı, miktarı ve gerçek hak sahiplerine ulaştırılması incelenirken ilgili kişi ve işlemler hakkındaki soruşturmalar da kendi hukuki seyri içerisinde yürütülmektedir." diye konuştu.

Bakan Gürlek, vatandaşın birikiminin sahipsiz olmadığını vurgulayarak, "Bu süreçte yüce Meclisimize ve vatandaşlarımıza tekrar ifade etmek isterim ki hukuk devletinin eli, vatandaşlarımızın cebine uzanan tüm suç odaklarının yakasına sarılmaya muktedirdir. Bu mücadeleyi yürütürken masumiyet karinesini ve hukuki güvenceleri de titizlikle koruyacağız. Yargının yolunu kanun belirler, kararını delil şekillendirir." sözlerini sarf etti.

Vatandaşların sorularını ve haklı beklentilerini önemsediklerine dikkati çeken Gürlek, "Soruşturma ve yargılama süreçlerini sabırla, devletimizin ilgili kurumlarınca yapılan resmi açıklamalar üzerinden takip etmelerini bekliyoruz. Her aşamada şeffaf bilgilendirmeyi sürdüreceğiz. Bu anlayışla ucu nereye giderse gitsin, hukuka aykırı kazançların ve bunlarla bağlantılı sorumlulukların takipçisi olacağız. Milletimizin bize duyduğu güveni korumak, mağduriyetlerin giderilmesi için çalışmak ve adaletin eksiksiz tecellisine sahip çıkmak bizim temel sorumluluğumuzdur." ifadesini kullandı.

- Arabuluculuk ve uzlaşma istatistikleri

Gürlek, uyuşmazlıkların kısa sürede çözümü için arabuluculuk ve uzlaştırmayı yaygınlaştırdıklarını belirterek, arabuluculuğun kapsamını iş, ticaret ve tüketici uyuşmazlıklarından kira, komşuluk, kat mülkiyeti, ortaklığın giderilmesi ve tarımsal üretim sözleşmelerine kadar genişlettiklerini hatırlattı.

İhtiyari ve dava şartı arabuluculuk uygulamaları kapsamındaki dosyaların 6 milyon 201 bin 547'sinde anlaşma sağlandığını bildiren Gürlek, "Müzakeresi devam edenler hariç olmak üzere toplam anlaşma oranı yüzde 61'dir. Ayrıca cezada uzlaştırma sistemiyle mağdurun zararının giderilmesini esas aldık. 1 Ocak 2017'den bu zamana 4 milyon 504 bin 388 dosya uzlaştırma kapsamına alınmış, müzakeresi tamamlanan dosyalarda yüzde 83 uzlaşma oranı sağlanmıştır. Ocak 2020'den bu yana seri muhakemede 642 bin 632, basit yargılamada ise 1 milyon 294 bin 772 karar verilmiştir." açıklamasında bulundu.

Gürlek, son 24 yılda adalet hizmetlerinin erişimini kolaylaştıran modern adliye binaları inşa ettiklerini, 2002'de 78 olan müstakil adalet sarayı sayısını 406'ya yükselttiklerini anlattı.

Dijital dönüşümle adalet hizmetlerini daha hızlı ve erişilebilir hale getirdiklerine işaret eden Gürlek, UYAP'ın 65 kurumla 211 farklı entegrasyonunu sağlayarak savcılık ve mahkemelerin ihtiyaç duydukları bilgi ve belgelere saniyeler içinde ulaşmasını mümkün kıldıklarını aktardı.

İcra satışlarını elektronik ortama taşıdıklarını, vatandaşların ve avukatların e-imzayla dava açmasını, dosyalarını ve duruşmalarını uzaktan takip etmesini sağladıklarını belirten Gürlek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bu köklü altyapının üzerine, tamamen yerli ve milli imkanlarla geliştirdiğimiz UYAP Yapay Zeka Karar Destek Sistemini de ekliyoruz. Bir hakimin önündeki davaya benzer geçmiş kararları araştırması uzun zaman alırken, bu sistem 30 milyondan fazla emsal kararı saniyeler içerisinde tarayarak ilgili içtihatları hakimin önüne getirecektir. Böylece hakim ve savcılarımızın araştırmaya ayırdığı süreyi azaltacağız. Sistemin pilot uygulamasına geçerek güvenli biçimde yaygınlaştırılmasını hedefliyoruz. Ayrıca adli sicil kayıtlarının silinmesinde de yapay zeka destekli sistemi devreye aldık."

- 294 firarinin iadesi sağlandı

Adalet Bakanı Gürlek, 2002'de 1231 olan noterlik sayısını 2 bin 584'e yükselttiklerini dile getirerek, nöbetçi noterlik uygulamasında bugüne kadar yaklaşık 4 milyon 925 bin 368 işlem gerçekleştirildiğini bildirdi.

Uluslararası adli yardımlaşma ve iade süreçlerini yurt dışındaki adalet müşavirleri ve ilgili devletlerin makamlarıyla koordinasyon içinde yürüttüklerini söyleyen Gürlek, "Suç örgütlerinin sınır aşan faaliyetleriyle mücadelede İçişleri ve Dışişleri bakanlarımızla koordinasyon içerisinde çalışıyoruz. 2026'nın 9 ayında 294 kişinin ülkemize iadesini sağladık. 'Suçlular için kaçacak yer yoktur' anlayışıyla iade taleplerimizi uluslararası sözleşmeler ve hukuki güvenceler çerçevesinde takip ediyoruz." bilgisini paylaştı.

(Bitti)