131 yatırım fonunun tasfiyesine ilişkin kanun teklifi komisyondan geçti

Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edildi. Düzenlemeyle yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılması, fonlardan hukuka aykırı yollarla çıkarılan varlıkların geri kazanılması ve oluşan zararların sorumlulardan tahsil edilmesi öngörülüyor.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı. Komisyonda, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen 131 yatırım fonuna ilişkin kanun teklifi görüşüldü.

Teklif sahibi AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu'nun sunumunun ardından düzenleme, kabul edilen 3 önergeyle birlikte komisyondan geçti. Teklif, TBMM Genel Kurulunda görüşülecek.

Yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme

Düzenlemeye göre, fonların nakde çevrilen varlıklarından elde edilen tutarların yatırımcı alacaklarını karşılamaya yetmemesi halinde ara ödeme mekanizması uygulanabilecek.

Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olan yatırımcılara bu tutar kadar, 1 milyon lira ve üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılabilecek.

Ara ödemeler, net yatırım tutarının endeksleme uygulanmadan hesaplanan kısmını aşamayacak. Para piyasası fonları dışındaki fonlarda ödeme tutarı, yatırımcının hesabındaki katılma paylarının belirlenen tarihteki toplam değerini de geçemeyecek.

Dağıtılabilir nakdin yetersiz olması halinde SPK, en düşük net yatırım tutarına sahip yatırımcılardan başlayarak ödeme yapılmasına veya tüm yatırımcılar için asgari ara ödeme belirlenmesine karar verebilecek.

Ara ödeme karşılığında katılma payları iade edilmeyecek. Bu işlem nihai tasfiye aşamasında gerçekleştirilecek.

Net yatırım tutarı enflasyona göre hesaplanacak

Fon varlıklarının toplam değerinin yatırımcıların alacaklarını karşılamaya yetmemesi durumunda, ödemelerde net yatırım tutarı esas alınacak.

Bu tutar, yatırımcının fona yaptığı nakit giriş ve çıkışların TÜFE ile Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalaması üzerinden tasfiye tarihine kadar güncellenmesiyle hesaplanacak.

Hesaplamada ilk giren ilk çıkar yöntemi uygulanacak ve işlemler Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından gerçekleştirilecek.

Fon pay sahipliği ise tasfiye ile görevli kuruluşların kayıtları ile MKK kayıtlarının karşılaştırılması sonucunda fon ve hesap bazında belirlenecek.

Enflasyonu aşan kazançlar isteğe bağlı iade edilebilecek

Komisyonda kabul edilen önergelerle, bazı fonlardan tasfiye öncesinde çıkış yapan yatırımcıların elde ettikleri getirilerin belirli bölümünü isteğe bağlı olarak iade edebilmesine yönelik düzenleme yapıldı.

Buna göre, tasfiye tarihine kadar fon katılma paylarını iade ederek ödeme alan kişilerin, TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalamasıyla hesaplanan tutarı aşan getirileri SPK tarafından ilan edilecek hesaplara aktarılabilecek.

Ayrıca ilgili fonların portföylerinde yer alan ve SPK tarafından belirli sermaye piyasası ihlallerine konu edilen hisselerden kazanç sağlayan kişiler de enflasyona göre güncellenmiş alım maliyetini aşan getirilerini genel hisse iade hesabına isteğe bağlı olarak yatırabilecek.

Uygulamaya ilişkin hesaplama yöntemleri ve diğer esaslar SPK tarafından belirlenecek.

Fon zararından öncelikle portföy yönetim şirketleri sorumlu olacak

Teklifle fon mal varlığından hukuka aykırı biçimde çıkarılan değerlerin geri kazanılmasına yönelik sorumluluk mekanizması oluşturuluyor.

Karşılıksız veya muvazaalı kredi, borç, avans, teminat, repo, ters repo, alım satım ve benzeri işlemlerle fon dışına aktarılan varlıklar, hukuka aykırı çıkarılmış değer olarak değerlendirilecek.

Oluşan zarar veya kayıptan öncelikle fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak.

Zararın bu şirketlerden tahsil edilememesi halinde, sorumluluğu SPK tarafından belirlenen gerçek ve tüzel kişiler ile bunlarla birlikte hareket edenlere başvurulabilecek.

İlgili kişilerin görevlerinden ayrılmış olmaları, görev yaptıkları dönemdeki işlemlerden doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacak.

SPK tarafından belirlenen zarar tutarları ve sorumlular TMSF'ye bildirilecek. TMSF, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında tahsil ve takip işlemleri başlatabilecek.

TMSF'ye kayyım ve satış yetkisi

Düzenlemeyle, ceza soruşturmaları ve kovuşturmaları kapsamında el konulan veya müsadere edilen mal varlıklarının ilgili fonlarla hukuki ve ekonomik bağlantıları bulunması halinde geri kazanım sürecine dahil edilmesi sağlanacak.

Doğrudan fona devredilemeyen gayrimenkul ve diğer mal varlıkları için TMSF kayyım olarak atanabilecek.

TMSF, Bankacılık Kanunu kapsamındaki yetkilerini kullanarak bu varlıkları dava sonucu beklenmeksizin satabilecek veya tasfiye edebilecek.

Yargılama sonucunda müsaderesine karar verilen ve fon zararıyla bağlantılı olduğu mahkemece belirlenen varlıklar, Hazine'ye gelir kaydedilmeden ilgili yatırım fonuna veya tasfiye tamamlanmışsa geri kazanım hesabına aktarılabilecek.

Geri kazanılan paralar her fon için ayrı hesapta tutulacak

Tahsil edilen ve iade edilen tutarlar, TMSF nezdinde her yatırım fonu için ayrı alt hesaplarda izlenecek.

Bu kaynaklar TMSF'nin kendi mal varlığından ayrı tutulacak ve yalnızca ilgili fonun tasfiyesi ile fon pay sahiplerine ödeme yapılması amacıyla kullanılabilecek.

Geri kazanım hesaplarındaki tutarlar başka bir amaçla kullanılamayacak, teminat gösterilemeyecek ve kamu alacakları için dahi haczedilemeyecek.

Zorunlu masraflar düşüldükten sonra kalan tutarlar, tasfiye devam ediyorsa görevli kuruluşa, tamamlanmışsa yatırımcılara dağıtılmak üzere Yatırımcı Tazmin Merkezine aktarılacak.

Ödemeler, fon katılma payı sahipliği oranında gerçekleştirilecek.

Piyasa dolandırıcılığına karışanlara ödeme yapılmayacak

Teklife göre, piyasa bozucu eylemler, bilgi suistimali veya piyasa dolandırıcılığı kapsamında yer alan fiilleri işlediği ya da bu faaliyetlere katıldığı SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlar, düzenleme kapsamındaki fonların tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme alamayacak.

Düzenleme yalnızca 17 Eylül 2026 tarihli SPK kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve kanunun yayımlandığı tarihte tasfiyesi tamamlanmamış yatırım fonlarını kapsayacak.

Diğer yatırım fonları için genel veya sürekli bir tasfiye rejimi oluşturulmayacak.

SPK'nın gözetim ve denetiminde yürütülecek süreçte Kurul, fon varlıklarının değerlemesi, satışı, ara ve nihai ödemeler ile dağıtım sırasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olacak.

Teklifin TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edilmesiyle komisyon aşaması tamamlanırken, düzenlemenin yasalaşması için Genel Kurulda görüşülmesi gerekiyor.